Catholic Blog

Sa isang forum na nadaanan ko ay may nabasa akong isang tanong. Gusto niyang malaman kung may matatag na pundasyon ba para pagkatiwalaan ng mga Cristiano ang Biblia bilang totoong salita ng Diyos at turo ni Jesus. Ang basehan ng kanyang alinlangan ay ang katotohanan na napakalayo ng pag-itan ng panahon natin sa panahon ng mga apostol. Bukod doon ay ang maraming pagsasalin ng Kasulatan mula sa orihinal na wika. Itanatanong niya kung tama bang magtayo ng isang simbahan o komunidad mula sa isang libro.

Sa totoo lang, kakatwa na ang isang simbahan (o maraming mga simbahan) ay sumibol mula sa isang aklat; idagdag pa ang katotohanan na ang mga taong ito na nagtatayo ng ganitong mga simbahan ay wala konti mang tiwala sa institusyon na nagdala sa kanilang mga kamay ng aklat na naging dahilan ng pagtatayo nila ng kani-kaniyang simbahan. Paano mo susunding ang mga panuntunang nakasulat sa isang aklat kung ang pinagmulan nito ay hindi mo mapagkakatiwalaan? Walang sinumang may sapat na kaalaman sa kasaysayan at may sapat na katapatan sa sarili ang magtatanggi ng katotohanan na walang ibang nag-abot ng Biblia sa kamay ng mga tao maliban sa Simbahang Katoliko. Ito ang isa sa masasakit na katotohanang tinanggap ni Luther:

“We concede—as we must—that so much of what they [the Catholic Church] say is true: that the papacy has God’s word and the office of the apostles, and that we have received Holy Scriptures, Baptism, the Sacrament, and the pulpit from them. What would we know of these if it were not for them?” (Sermons on the Gospel of John, chapters 14-16 (1537), in vol. 24 of Luther’s Works [
St. Louis, Mo.: Concordia, 1961], 304).

Bakit, may iba pa bang pagmumulan ang sulat ng mga apostol at ng mga ebanghelista maliban sa Simbahan kung saan umiikot ang mga sulat na ito? At kung sinasabi nitong mga tagapagtayo ng iba-ibang simbahan na hindi naaayon sa katotohan ang itinuturo ng Simbahan, paano sila nakakasiguro na ang koleksyon ng mga artikulong tinanggap nila mula sa Simbahan ay mapagkakatiwalaan at naaayon sa katotohanan?

Ang totoo, walang lugar sa impormadong kasaysayan ang mga tanong na tulad ng (1) “Mapagkakatiwalaan bang totoo ang mga salita sa Biblia?” at (2) “Tama ba na bumuo ng isang komunidad ayon sa kani-kaniyang pagkaunawa sa Biblia?”

Una, ang Biblia ay hindi naglakbay mag-isa mula sa panahon ng mga apostol papunta sa kasalukuyang panahon. Ang mga taong nagdala sa atin ng mga teksto ng Biblia ay sila ring mga taong tumanggap ng mga aral ng mga apostol sa pamamagitan ng salita ng bibig. Alam nila ang totoo at ang hindi dahil isinalin sa kanila ang mga aral na ito. At dahil kilala nila ang katotohanan, alam din nila kung ang isang tao o grupo ng mga tao ay nagsasabi ng totoo sa pamamagitan man ng salita o ng sulat. Hawak-kamay sa paglalakbay ang mga mananampalataya at ang Kasulatan—nagpapatotoo sa isa’t-isa. Ang mga aral na tinanggap ng mga mananampalataya ay pinatototohanan ng Kasulatan, at ang sinasabi ng Kasulatan ay pinatototohanan naman ng mga mananampalataya. Kung ang mga aral na itinuturo ng ibang mga simbahan ay nabasa lamang sa Biblia pero hindi pinatotohanan ng mga taong pinagsalinan ng pananampalataya, hindi mapagtitiwalaan ng buo ang mga aral na iyon dahil ang mga tao lamang na nakarinig sa mga itinuro ng mga apostol ang maaaring makabasa ng kanilang mga sulat nang may wastong pagkaunawa sa mga ito.  Para patunayan ang patotoo, ito ay dapat magmula sa dalawa o tatlong saksi kaya ang Simbahan at ang Kasulatan ay nagpapatotoo sa isa’t-isa.

Ikalawa, ang Simbahang itinayo ni Jesus ay hindi nagmula o hinubog sa Biblia; ang Biblia ang nagmula sa Simbahan. Ang mga sulat ng mga apostol ay hindi “manual” sa pagbubuo ng isang simbahan o mga simbahan (na may iba’t-ibang paniniwala); ito ay mga sulat sa mga komunidad ng Simbahan na umiiral na, hindi itatayo pa lang. Bukod doon, ang pagbubuo ng komunidad ay gawaing iniatang lamang sa isang grupo ng mga disipulo ni Jesus—ang mga apostol at ang kanilang mga kahalili—hindi sa sinumang makaisip na gumawa nito o magtalaga sa kanyang sarili bilang tagapangaral at sugo ng Diyos. Mayroon bang makagagawa sa mga gawain ng mga apostol na hindi muna pinatungan ng kanilang mga kamay o ng kamay ng matatanda (mga obispo)? Nagbukod si Jesus ng 12 disipulo mula sa karamihan para sa naiibang tungkulin. Hindi niya sila inihiwalay para maging katulad lang din ng lahat. Ang kapangyarihan nilang makapagbinyag, magpababa ng Espiritu Santo, magpatawad ng kasalanan, magpahid ng langis sa may karamdaman, magpatong ng kamay para magtalaga ng mga tagapamahala, at iba pang tulad nito ay hindi para sa lahat ng Cristiano, kundi para lamang sa mga ibinukod.

Para maunawaan ang papel ng Biblia sa buhay ng mga Cristiano, dapat munang maging malinaw sa isip ng isang nagtatanong na ang bumubuo sa aklat ng Bagong Tipan ay mga sulat ng mga unang Cristiano. Ibig sabihin ay hindi una ang Biblia sa Simbahan dahil ang mga myembro ng Simbahan ang nagsulat ng Biblia, bagamat hindi bilang isang buong aklat kundi magkakahiwalay na mga sulat. May ilang taon nang umiiral ang Simbahan bago pa isinulat at pinaikot sa mga komunidad ang mga tekstong ito. Nang mga sumunod na panahon, ang mga sulat na ito ay nagsilbing patotoo sa mga ipinapahayag ng mga disipulo ng mga apostol hanggang sa ang kanilang mga aral ay makarating sa ating panahon—hindi dahil sa Biblia kundi dahil sa pamamahayag ng mga disipulo na pinatototohanan ng Biblia.

Sa huli ay dapat nating maunawaan na mapagkakatiwalaan ang Biblia dahil hindi ito mag-isang naglakbay sa panahon, sa halip ay sinaksihan ng mga mananampalataya ang kadalisayan at katotohanan nito mula noong una hanggang ngayon. Dapat din maging malinaw sa atin na ang Simbahan ay hindi nagmula sa Biblia, sa halip ay nagmula ang Biblia sa Simbahan. Hindi ito isang aklat na bumagsak mula sa langit para pagmulan ng mga aral na dapat ituro ni Jesus o ng mga apostol; sa kabaligtaran, ito ay mga tala (record) ng ilang mga gawain at aral (hindi lahat ng mga ginawa at inaral) ni Jesus at ng mga apostol. Sa pamamagitan ng lohika, kasaysayan, at pananampalataya ay makakasaksi tayo sa kadalisayan ng Biblia at ng Simbahang kasama nito sa paglalakbay. Kung salungat sa aral ng Simbahan ang Biblia, natural lang na hindi siya magpatotoo para dito; pero ang katotohanan na nagpapatotoo ang Simbahan tungkol sa Biblia ay patunay sa kadalisayan ng mga aral sa likod ng mga sulat nito.